Categories
Fréttir

Heimilin njóti hagnaðarins

Deila grein

29/08/2016

Heimilin njóti hagnaðarins

flickr-Elsa Lára Arnardóttir„Hæstv. forseti. Í störfum þingsins í gær ræddi ég m.a. bankabónusa hjá eignarhaldsfélaginu Kaupþing og gagnrýndi þá ákvörðun verulega. Einnig ræddi ég gríðarlegan hagnað Íslandsbanka. Nú bíðum við og sjáum hvaða hagnaðartölur birtast hjá hinum bönkunum, m.a. Landsbanka og Arion banka. Í ræðu minni í gær hvatti ég til þess að fjármálastofnanir sem skila svona hagnaði leyfi heimilum landsins að njóta þess t.d. með lægra vaxtastigi eða með því að fella niður þjónustugjöld eða a.m.k. fækka þeim liðum þjónustunnar sem rukkað er um. Mikilvægt er að auka traust milli almennings og fjármálastofnana en því hefur hrakað verulega frá efnahagshruninu 2008. Það sjá allir sem vilja sjá.
Í dag fáum við þær góðu fréttir að Seðlabanki Íslands hafi loksins ákveðið að lækka stýrivexti um 0,5 prósentustig. Samkvæmt fréttum má rekja þessa lækkun til stöðugleika í efnahagsmálum. Þessar fréttir eru jákvæðar og mikilvægt er að þessi þróun haldi áfram. Þessi árangur hefur m.a. átt sér stað vegna ákvarðana, m.a. segi ég, sem teknar hafa verið í ríkisstjórnarsamstarfi Framsóknarflokksins og Sjálfstæðisflokksins, en þar skiptir máli að skila hallalausum fjárlögum og greiða niður skuldir ríkissjóð.
Í fréttum í dag kemur jafnframt fram að bankarnir fagni lækkun stýrivaxta og telja þeir að lækkunin muni hafa áhrif á viðskipti við útlönd og jafnvel á vexti íbúðalána, en það kemur síðan fram í sömu frétt að ekki þurfi endilega að vera að vaxtaþróunin haldi áfram í þessa veru.
Mig langar því að lokum að nota síðustu sekúndur ræðu minnar til að ítreka það sem ég sagði í ræðu minni í gær að það er gríðarlega mikilvægt að fjármálastofnanir sem skila hagnaði og búa við gott bú leyfi hagnaði að renna til heimila landsins með lægra vaxtastigi eða færri og lægri þjónustugjöldum sem rukkað er um.“
Elsa Lára Arnardóttir í störfum þingsins 24. ágúst 2016.

Categories
Greinar

Vinátta í verki

Deila grein

27/08/2016

Vinátta í verki

Lilja Dögg Alfreðsdóttir03Tuttugu og fimm ár eru í dag liðin frá sögulegum fundi í Reykjavík, þar sem stjórnmálasamband Íslands við Eystrasaltsríkin var formlega skjalfest. Fáeinum dögum áður hafði Ísland orðið fyrst ríkja til að viðurkenna sjálfstæði Eistlands, Lettlands og Litháens eftir að löndin höfðu sagt sig úr sambandi Sovétríkjanna. Athöfnin fór fram í Höfða, þar sem leiðtogar stórveldanna tveggja, Bandaríkjanna og Sovétríkjanna, höfðu setið fimm árum fyrr og lagt grunninn að endalokum kalda stríðsins. Þetta voru tímar sögulegra umbreytinga.

Endurheimt sjálfstæðis Eystrasaltsríkjanna átti sér nokkurn aðdraganda, samhliða því sem innviðir Sovétríkjanna veiktust. Vilji íbúa við Eystrasalt var ótvíræður eins og sást þegar tvær milljónir manna tókust í hendur og mynduðu nærri 700 kílómetra langa keðju milli höfuðborganna þriggja, Tallinn, Riga og Vilnius – tákn um órofa samstöðu – í ágúst 1989. Íslenskir ráðamenn fylgdust náið með þróuninni og ræktuðu vel tengslin við löndin þrjú. Þegar þjóðirnar lýstu yfir sjálfstæði hver á eftir annarri haustið 1991 stóð Ísland þétt við bakið á þeim og ævarandi vinátta var innsigluð.

Eystrasaltsríkjunum hefur vegnað vel. Öll breyttu hagskipan sinni, úr miðstýrðum áætlunarbúskap í átt að markaðsbúskap með sterk tengsl við Norðurlöndin og hafa á skömmum tíma skapað umtalsverða hagsæld. Þjóðartekjur á mann hafa aukist mikið, tekjudreifing er nokkuð jöfn, aðhald í ríkisfjármálum er mikið og skilyrði til fjárfestinga góð. Umskiptin eru til vitnis um mikilvægi þess, að ríki ráði sínum örlögum sjálf.

Samband Íslands við Eistland, Lettland og Litháen er einstakt. Í höfuðborgum landanna þriggja eru margar götur og torg kennd við Ísland og á vettvangi stjórnmálanna störfum við vel saman, til dæmis innan Atlantshafsbandalagsins og Eystrasaltsráðsins þar sem Ísland fer nú með forystu. Ríkin eru öll aðilar að NB8, samstarfsvettvangi Norðurlandanna og Eystrasaltsríkjanna, og raunar vill svo til að í dag funda utanríkisráðherrar landanna átta í Riga í Lettlandi. Þótt málefni líðandi stundar verði þar til umræðu er ljóst að dagurinn gefur tilefni til að horfa um öxl og fagna þeim árangri sem hefur náðst.

Lilja Dögg Alfreðsdóttir

Greinin birtist í Fréttablaðinu 26. ágúst 2016.

Categories
Fréttir

Nýjasta uppákoman þar sem borgin kaupir land

Deila grein

26/08/2016

Nýjasta uppákoman þar sem borgin kaupir land

líneik„Virðulegi forseti. Enn og aftur ætla ég að gera framtíð Reykjavíkurflugvallar að umtalsefni. Ólíkt hafast sveitarfélög landsins að gagnvart sjúkraflugi þessa dagana. Það skýtur skökku við að grafið sé undan sjúkraflugi á Reykjavíkurflugvelli á meðan sveitarfélög úti á landi gera það sem þau geta til að styðja við það. Nýlega var undirritaður samningur um uppbyggingu Norðfjarðarflugvallar þar sem sveitarfélagið Fjarðabyggð og fyrirtæki í Fjarðabyggð leggja til helming þess fjár sem þarf við malbikun vallarins á móti ríkinu. Þetta er gert þrátt fyrir að ríkisvaldinu beri að tryggja þá innviði samfélagsins sem snúa að öryggis- og heilbrigðismálum landsmanna. Á sama tíma kýs sveitarfélagið Reykjavíkurborg að loka mikilvægri öryggisflugbraut fyrir sjúkraflug á Reykjavíkurflugvelli. Nýjasta uppákoman þar sem borgin kaupir land af ríkinu, að því er virðist á grunni umdeilanlegra heimilda, er í hæsta máta undarleg. Hvernig má það vera að einstakir ráðherrar geti tekið ákvarðanir og undirritað skuldbindingar sem hafa jafn afdrifaríkar afleiðingar fyrir almannaöryggi í landinu og raun ber vitni án þess að setja samtímis af stað vinnu við mótvægisaðgerðir? Það er ekki ásættanlegt að á suðvesturhorninu sé engin norðaustur-/suðvesturflugbraut.

Hæstv. forseti. Á þessum tímapunkti finnst mér annars vegar mjög mikilvægt að fá fram afgerandi vilja þjóðarinnar um það hvort flugvöllur og miðstöð innanlands- og sjúkraflugs skuli áfram vera í Vatnsmýrinni í Reykjavík og hins vegar verða stjórnvöld að koma af stað vinnu þar sem allir hagsmunaaðilar koma saman að lausn málsins, þar á meðal Reykjavíkurborg, Samband íslenskra sveitarfélaga og ríkisvaldið. Það mun aldrei leiða til lausnar að hver hrópi í sínu horni og síðan séu mál rekin fyrir dómstólum þess á milli.“

Líneik Anna Sævarsdóttir í störfum þingsins 23. ágúst 2016. 

Categories
Fréttir

Skilið hagnaðinum til heimilanna

Deila grein

26/08/2016

Skilið hagnaðinum til heimilanna

flickr-Elsa Lára Arnardóttir„Hæstv. forseti. Ég varð fyrir gríðarlegum vonbrigðum þegar ég skoðaði fjölmiðla í morgun en þar má lesa nokkrar fyrirsagnir á þennan veg: „Lykilstarfsmenn geta skipt á milli sín 1.500 milljóna bónuspotti.“ Hér er verið að fjalla um að stjórn Kaupþings vilji bónuskerfi fyrir starfsmenn. Í fréttinni kemur fram að gangi áætlanir eftir gæti bónusinn orðið á bilinu 50–100 millj. kr. á mann. Það kemur fram að starfsmenn geti fengið þessar bónusgreiðslur nái þeir tilteknum markmiðum sem eru að hámarka virði óseldra eigna Kaupþings.

Ég geti ekki annað en spurt: Hvaða eignir er hér um að ræða? Er um að ræða fyrrum heimili fólks, heimili sem boðin voru upp og bankinn keypti á lágu verði og ætlar nú að hámarka hagnað sinn? Er það svo? Ég spyr því að ég veit það ekki. Ég vil fá svör og mér finnst það samfélagsleg ábyrgð þessara stofnana að gefa okkur svör eftir það sár sem varð í samfélaginu í kjölfar bankahrunsins.

Önnur fyrirsögn er orðuð svo: „Íslandsbanki hagnast vel vegna Borgunar.“ Bankinn hagnast um 13 milljarða kr. á fyrstu sex mánuðum ársins í samanburði við 10,8 milljarða kr. á sama tíma í fyrra.

Í gær heyrðum við hins vegar fréttir af því frá starfsmönnum sama banka að hér sé svo mikill óstöðugleiki að vaxtastigið verði að vera svo hátt og það séu 20–30 ár þar til við getum fengið sömu vexti og nágrannalöndin okkar bjóða upp á. Ég spyr: Hvað er eiginlega í gangi? Bankarnir græða á tá og fingri og á meðan borga heimilin gríðarlega há vaxtagjöld og þeir liðir bankaþjónustunnar sem rukkað er fyrir hafa sjaldan verið meiri. Hér er ekki endalaust hægt að tala um einskiptisaðgerðir.

Er ekki kominn tími til að skila hagnaðinum til heimilanna, t.d. með lægra vaxtastigi, og skapa traust milli fjármálastofnana og almennings? Eða þarf að skattleggja þessar stofnanir enn frekar og sækja peninga inn til þeirra? Er það kannski eina leiðin?“

Elsa Lára Arnardóttir í störfum þingsins 23. ágúst 2016. 

Categories
Fréttir

Ég hef áhyggjur af landsbyggðarnámsmönnum

Deila grein

26/08/2016

Ég hef áhyggjur af landsbyggðarnámsmönnum

Jóhanna María - fyrir vef„Hæstv. forseti. Núna er LÍN-frumvarpið komið til meðferðar hjá allsherjar- og menntamálanefnd og í því eru margir ágætir punktar. Þó er einn punktur sem ég hef áhyggjur af og það eru landsbyggðarnámsmennirnir, þ.e. krakkar sem geta ekki sótt menntaskóla eða háskóla heiman frá sér og þurfa því að flytjast að heiman. Þetta er mjög dýrt fyrir þennan hóp. Hann fer að heiman 16 ára gamall og þarf kannski að búa hjá ættingjum og vinum, ekki eru til neinir nemendagarðar fyrir þessa krakka sem koma t.d. til Reykjavíkur og eru ekki einu sinni orðnir sjálfráða. Svo kemur að háskólanum og þá er þetta enn þá mjög dýrt, og það er auðveldara fyrir þá einstaklinga sem búa áfram í heimahúsi, þ.e. hjá foreldrum, en þá sem þarf að kosta til náms. Ég tel að frítekjumarkið geti verið ákveðin leið fyrir landsbyggðarnemendurna til að bjarga sér og ég tel að hækkun þess mundi búa til fleiri möguleika fyrir námsmenn almennt að sækja sér starfsreynslu út frá áhugasviði og jafnvel því námi sem þeir eru í frekar en að horfa bara á útborgaða upphæð. Enginn sem vinnur yfir sumartímann, er í háskólanámi og tekur námslán veður í peningum. Ég tel því alveg óhætt að taka aftur þá umræðu sem við tókum fyrir um tveimur árum um að hækka frítekjumark námsmanna enn frekar um leið og við vinnum að þessu nýja frumvarpi.“
Jóhanna María Sigmundsdóttir í störfum þingsins 23. ágúst.
 

Categories
Fréttir

Forréttindi að geta notað endurnýjanlega orkugjafa

Deila grein

26/08/2016

Forréttindi að geta notað endurnýjanlega orkugjafa

flickr-Þórunn Egilsdóttir„Hæstv. forseti. Við Íslendingar búum við þau forréttindi að geta notað endurnýjanlega orkugjafa og höfum náð ágætum árangri í því. En betur má ef duga skal því að burt séð frá öllum hugmyndum um virkjanir þarfnast dreifikerfið raforkunnar og áframhaldandi uppbygging þess verulegrar innspýtingar. Áætluð orkuþörf á hverjum tíma er byggð á raforkuspá og allt stefnir í það að flöskuhálsar í dreifikerfinu verði fleiri en eru nú verði ekki gripið til aðgerða. Þrátt fyrir að allar heimtaugar séu tilbúnar fyrir þriggja fasa kerfi eru um 30% háspennukerfisins enn einfasa. Það er verulega hamlandi fyrir alla atvinnustarfsemi eins og dæmin sanna og má benda á eitt nýlegt í Berufirði þar sem ungt fólk er að byggja upp atvinnustarfsemi en kemst ekki áfram í þeirri uppbyggingu vegna þessa.

Þetta þekkja því miður fleiri því að þrátt fyrir að öll endurnýjun kerfisins sl. 24 ár hafi miðast við þriggja fasa kerfi er staðan þessi.

Hæstv. forseti. Nú verður mönnum tíðrætt um rafbílavæðingu landsins og kosti hennar en ekki hefur verið gert ráð fyrir henni umfram það sem fram kemur í raforkuspá, enda er það svo að til samanburðar notar meðalheimili á rafhitunarsvæðum um tíu sinnum meiri orku en rafbíll þarf við meðalakstur. Fram kom í erindi Tryggja Þórs Haraldssonar um orkuskipti til lands og sjávar sem flutt var á vorþingi Samorku að hugsanlegir flöskuhálsar í raforkukerfinu til skemmri tíma gætu orðið staðbundin vandamál í lágspennukerfinu ef margir bílar eru hlaðnir á sama tíma og hugsanlega kallaði þetta á auknar fjárfestingar í sumarhúsahverfum og við fjölbýlishús svo dæmi sé tekið.

Hæstv. forseti. Þetta er hluti af áskorunum sem við stöndum frammi fyrir, það að rafvæða heimilisbílinn er mun minna verkefni en að rafvæða vinnuvélar, rútur og stór farartæki. Heimilin eru ekki orkufrek, það er atvinnulífið aftur á móti. Mikilvægt er að stíga raunhæf skref í rétta átt og vera ekkert að dunda við það. Við eigum að setja markið hátt því að við getum það.“

Þórunn Egilsdóttir í störfum þingsins 23. ágúst 2016.

Categories
Fréttir

Íbúar um land allt kalla eftir úrbótum í samgöngumálum

Deila grein

26/08/2016

Íbúar um land allt kalla eftir úrbótum í samgöngumálum

Silja-Dogg-mynd01-vef„Hæstv. forseti. Í gær birti Fréttablaðið viðtal við ungan ferðaþjónustubónda, Svavar Eysteinsson, sem flutti fyrir tveimur árum með fjölskyldu sína til Berufjarðar og hóf þar matvælaframleiðslu og ferðaþjónustu. Ungi bóndinn lýsir reynslu sinni í viðtalinu og fer yfir hversu hamlandi umrædd vöntun á þriggja fasa rafmagni er fyrir atvinnuuppbyggingu sem og vöntun á góðu netsambandi.

Þessi staðreynd kemur mörgum á óvart. Menn sitja alls ekki við sama borð hvað varðar aðgang að því sem mörg okkar telja sjálfsagða innviði. Samgöngumál á landsbyggðinni eru víða í ólestri, of litlu fé hefur verið varið til viðhalds vega síðustu ár og nýframkvæmdir mæta afgangi. Vík er þorp með 500 íbúa en þar fer mikill straumur ferðamanna um. Þjóðvegurinn liggur í gegnum þorpið og aðeins 3–5 metrar eru á köflum frá vegi að næsta íbúðarhúsi. Umferðin í gegnum þorpið skapar gríðarlega slysahættu þar sem börn þurfa að fara yfir þjóðveginn daglega til að komast í skóla.

Hæstv. forseti. Til að gefa fólki hugmynd um umferðarþungann í gegnum þorpið fóru t.d. 3.200 bílar um Reynisfjall þann 22. ágúst sl. og á sama tíma um 1.700 bílar yfir Holtavörðuheiði. Á þessu ári varð banaslys á Gatnabrún á Reynisfjalli en Gatnabrún er mikil slysagildra. Íbúar í Mýrdalnum eru samstiga og kalla eftir úrbótum í samgöngumálum, krafa þeirra er göng í gegnum Reynisfjall. Sú framkvæmd mundi bæta umferðaröryggi verulega.

Frú forseti. Ég ætla ekki að ræða einbreiðar brýr að þessu sinni en útrýming þeirra er einnig mikilvægt umferðaröryggismál. Íbúar um land allt kalla eftir úrbótum í samgöngumálum. Við vitum ekki enn hver næstu skref verða í þeim efnum af hálfu stjórnvalda. Því er nauðsynlegt að við fáum á yfirstandandi þingi að sjá samgönguáætlun til næstu fjögurra ára sem og næstu 12 ára.“

Silja Dögg Gunnarsdóttir í störfum þingsins 23. ágúst 2016. 

Categories
Fréttir

Utanríkisráðherra á fundi NB8 ríkjanna

Deila grein

26/08/2016

Utanríkisráðherra á fundi NB8 ríkjanna

u69fedhr25 ára samstarf Norðurlandanna og Eystrasaltsríkjanna, staða öryggis- og varnarmála, málefni flóttamanna og mannréttindi í Tyrklandi voru meðal þess sem rætt var á fundi utanríksráðherra landanna sem lauk í Riga í Lettlandi fyrir stundu. Fundurinn var haldinn undir hatti NB8 – Nordic Baltic Eight – sem er samstarfsvettvangur átta ríkja við Eystrasalt og á Norðurlöndum.
,,Samstarf þessara þjóða er afar mikilvægt. Við deilum gildum og höfum að jafnaði viðlíka afstöðu til helstu mála á alþjóðavettvangi. Okkar rödd heyrist hátt þegar við tölum einum rómi,” segir Lilja Alfreðsdóttir, utanríkisráðherra.
Á fundinum minntist Lilja stuðningsyfirlýsinga Íslands við sjálfstæði Eystrasaltsríkjanna, en í dag eru 25 ár síðan stjórnmálasambandi var komið á milli þjóðanna. Utanríkisráðherrar Íslands, Eistlands, Lettlands og Litháen undirrituðu yfirlýsingu þess efnis í Höfða í Reykjavík 26. ágúst 1991 og síðan hefur samband þjóðanna verið sterkt. Lilja færði utanríkisráðherrum landanna ljósmynd frá undirrituninni í Höfða að gjöf.
Á fundinum í Riga var ennfremur fjallað um niðurstöður leiðtogafundar Atlantshafsbandalagsins, sem haldinn var í síðasta mánuði. Þá voru helstu mál á vettvangi Sameinuðu þjóðanna til umræðu, þar sem ráðgert er að halda sérstakan fund um málefni flóttamanna samhliða allsherjarþingi SÞ í næsta mánuði. Svíþjóð tekur sæti í öryggisráði SÞ í haust og mun þar m.a. halda á lofti sjónarmiðum Norðurlanda og Eystrasaltsríkjanna. Staða mála í Úkraínu og Sýrlandi voru sömuleiðis til umfjöllunar.

Heimild: www.utanrikisraduneyti.is 

Categories
Fréttir

Áhugi á beinu áætlunarflugi milli Íslands og Japan

Deila grein

24/08/2016

Áhugi á beinu áætlunarflugi milli Íslands og Japan

LDA2Vinna við gerð tvísköttunarsamnings, samstarf á sviði auðlinda- og orkumála og áhuginn á gerð loftferðasamnings var meðal þess sem Lilja Alfreðsdóttir, utanríkisráðherra, ræddi í dag við hóp japanskra þingmanna sem staddir eru hér á landi. Tilefni heimsóknarinnar er 60 ára afmæli stjórnmálasambands milli Japans og Íslands.
Á fundinum var einnig rætt um samskipti landanna og samstarf á sviði alþjóðamála, viðskipta og menningar. Þar hafa löndin átt áralangt og gott samstarf og er Japan eitt af helstu viðskiptalöndum Íslands. Gagnkvæmur áhugi þjóðanna á að styrkja þessi samskipti enn frekar var ítrekaður í sérstakri yfilýsingu sem utanríkisráðherrar landanna undirrituðu árið 2014 og er nú unnið að því. Mikill áhugi er til dæmis fyrir því að koma á beinu áætlunarflugi milli landanna, en bæði íslensku millilandaflugfélögin búa yfir flugvélum sem gætu flogið til Japans án millilendingar.
Lilja Alfreðsdóttir, utanríkisráðherra, fagnaði því á fundinum að viðræður um gerð tvísköttunarsamnings milli Íslands og Japan séu hafnar, en íslensk skattayfirvöld telja brýnt að slíkur samningur komist á sem fyrst. Þá voru eldri hugmyndir um gerð fríverslunarsamnings milli Japans og Íslands ítrekaðar og ræddar.

Heimild: www.utanrikisraduneyti.is 

Categories
Fréttir

Framtíð Reykjavíkurflugvallar

Deila grein

24/08/2016

Framtíð Reykjavíkurflugvallar

Þorsteinn-sæmundsson„Hæstv. forseti. Mig langar að gera framtíð Reykjavíkurflugvallar að umtalsefni í dag. Það virðist sem betur fer að samstaða sé meðal þingmanna úr öllum flokkum á Alþingi um að leggja fram þingsályktunartillögu um að þjóðaratkvæðagreiðsla verði haldin um flugvöllinn í Vatnsmýri. Ég leyfði mér að vekja athygli á því í byrjun vikunnar að þessi samstaða væri að myndast. Ég fékk þá einkunn frá borgarstjóranum í Reykjavík að þetta væri nú týpískt fyrir stjórnmálamenn sem vilji láta bera á sér. Ég ætla ekki að fara í ágreining við ólympíumeistarann í þeirri grein, en ég ætla samt að láta þess getið að sá sem hér stendur hefur ekki rekið sína pólitík fyrir framan myndavélalinsur að miklu leyti.

Það sem mig langar að fara yfir er að gefið var út afsal í gær sem byggist á samkomulagi sem tveir samfylkingarmenn gerðu 1. mars 2013. Í nýlegum dómi Hæstaréttar kemur fram, með leyfi forseta, í 4. kafla dómsins:

„Ekki var því um kaupsamning um fasteign að ræða samkvæmt 7. gr. laga nr. 40/2002.“

Efnislega þýðir þetta að vinna þarf annan kaupsamning að flugvellinum og hugsanlega verður þá þessi spilda seld fyrir meira en þessar þrjár glerperlur og snafs eins og er í þessum samningi, þetta minnir á Manhattan forðum, því 430 milljónir fyrir þessa spildu er náttúrlega grín, svo því sé haldið til haga.

En ég gleðst yfir því að það sé að myndast samstaða á Alþingi um framtíð flugvallarins. Ég vona að þeir sem stjórna Reykjavíkurborg komi til með að hlusta á þá þjóðaratkvæðagreiðslu meira en þeir hafa gert með 70.000 manna undirskriftir, næststærstu undirskriftasöfnun á Íslandi sem var hér fyrir nokkrum árum og hefur gjörsamlega verið hunsuð af því fólki sem ætlar að reka nýja pólitík og láta þjóðina ráða.“

Þorsteinn Sæmundsson í störfum þingsins 19. ágúst 2016.